Brainstorm voor nieuwe elementen: zo open je de derde pijler

De belangen zijn helder, de verlangens zijn uitgesproken en de erkenning is compleet. Er is rust. Dan breekt het moment aan waarop je de derde pijler opent: de brainstorm voor nieuwe elementen. Hier ontstaan de oplossingen die partijen eerder niet konden zien. In dit artikel lees je hoe je die brainstorm begeleidt en waarom geduld daarbij je belangrijkste hulpmiddel is.

Waarom een brainstorm pas in de derde pijler?

Op het niveau van het probleem kun je het probleem niet oplossen. Nieuwe elementen ontstaan pas vanuit de helikopterview. En die helikopterview is alleen bereikbaar als het limbische systeem tot rust is gekomen. Wie nog bang is om tekort te komen, denkt niet creatief. Die verdedigt.

Daarom staat de brainstorm in de derde pijler, eerste laag. Pas als de eerste en tweede pijler echt zijn doorlopen, is er ruimte om vrij te denken.

Wat zijn nieuwe elementen?

Nieuwe elementen zijn toevoegingen aan een bestaande oplossing, of compleet andere oplossingen. Ze komen vaak van buiten het oorspronkelijke conflict. In een zakelijk conflict tussen twee compagnons bleek de oplossing niet te liggen in een andere verdeling van de aandelen, maar in het aantrekken van een derde persoon die de taken verlichtte.

Hoe begeleid je de brainstorm?

  1. Benoem het doel. Leg uit dat het brainstormen bedoeld is om nieuwe ideeën los te maken, totdat er een passende oplossing is. Alles mag.
  2. Stel open vragen. "Hoe kunnen we het nog anders doen?" "Wat zou de ideale situatie zijn?" "Wat kan er nog meer, buiten de opties die we al kennen?"
  3. Toets aan de verlangens. Houd de verlangens van partijen zichtbaar en toets elk idee daaraan. Zo voorkom je dat partijen terugvallen naar hun oude oplossing.
  4. Verdraag de stilte. Na de voor de hand liggende ideeën komt er vaak een dip. Wacht. Na drie tot vijf minuten stilte komen meestal de beste ideeën.
  5. Vraag toestemming. Pas als partijen zelf niets meer aandragen, mag jij als mediator opties inbrengen. Je bent dan co-creator, geen beslisser.

Wat als partijen terugvallen?

Grijpt iemand terug naar het oorspronkelijke bezwaar of de eigen oplossing, dan duidt dat op een belang dat nog niet helemaal is uitgezocht. Benoem het en vraag naar de weerstand. Zoek het belang alsnog uit en herformuleer het naar een verlangen. Neem dat verlangen vervolgens mee in de brainstorm.

Weetje: de echte creativiteit komt later

Uit onderzoek naar creativiteit blijkt dat de eerste vijf tot vijftien minuten van een brainstorm vooral voor de hand liggende ideeën opleveren. Pas als die op zijn, wordt het brein gedwongen associatiever te denken. Neem in een mediation dus de tijd, en zie de dip niet als einde maar als begin.

Tot slot

De brainstorm voor nieuwe elementen is het moment waarop transcendente mediation het verschil maakt. Hier gaat het niet meer om verdelen, maar om creëren. Met voldoende rust, geduld en een steeds terugkerende toetsing aan de verlangens open je de derde pijler, en ontstaan oplossingen waar niemand vooraf aan had gedacht.

Wil je dit in de praktijk oefenen? Bekijk de agenda van de Advanced Mediation Academy voor de eerstvolgende training.