De macht-onmacht-manipulatiecirkel: herkennen en overstijgen

Hoe werkt de cirkel?

Wie zich machteloos voelt, zoekt een manier om toch invloed te krijgen. Lukt dat niet openlijk, dan gebeurt het via een omweg: dreigen, terugtrekken, anderen inschakelen, informatie achterhouden. De ander reageert met tegenmacht. Zo ontstaat een cirkel waarin iedereen afwisselend macht en onmacht ervaart.

De dramadriehoek, met aanklager, slachtoffer en redder, is een bekend voorbeeld van deze cirkel. Lees daarover meer in Transactionele Analyse in Het Evolutie Systeem.

Hoe herken je een verborgen cirkel?

Afspraken worden gemaakt, maar steeds niet nagekomen.

Een partij stemt in, maar het gesprek voelt niet af.

Er spelen belangen die niet hardop worden genoemd.

Derden, zoals familie of advocaten, worden als drukmiddel ingezet.

Een effectieve interventie: vraag expliciet naar de doemscenario's én naar de optimale scenario's. Zo komt een verborgen belang versneld boven.

Hoe doorbreek je de cirkel?

De strijd stopt door overgave. Dat is geen verlies nemen "om de lieve vrede". Het is de stap van "vechten voor mijn belang" naar "mijn verlangen laten vervullen". Zo wordt de strijd losgelaten (tweede pijler) in plaats van opgegeven (eerste pijler).

Overgave voelt als een sprong in het onbekende. Je kunt iemand aanmoedigen te springen en het zelf voordoen, maar niet dwingen. Dwang wekt weerstand en houdt de cirkel in stand.

Wat is de rol van de mediator?

De mediator mag zelf niet in de cirkel stappen. Wie druk gaat uitoefenen of partij kiest, wordt onderdeel van het patroon. Blijf in het overzicht, erken het 1% gelijk van beide kanten en maak de belangen zichtbaar, bijvoorbeeld door ze in De Evolutie Matrix te noteren.